به این دلایل باید ارتودنسی کودکان را جدی بگیرید

آمار دقیقی از اینکه دقیقاً چه درصدی از کودکان ایرانی نیاز به درمان ارتودنسی دارند، در دسترس نیست. ولی فکر می کنم شما هم قبول دارید که درصد بالایی از ایرانی ها (به واسطه ژنتیک) با نامرتبی دندانی و بعضاً ناهماهنگی فکی روبرو هستند. خوشبختانه با اطلاع رسانی هایی که صورت گرفته، بسیاری از والدین جهت ویزیت اولیه و شروع درمان ارتودنسی از سنین پایین به ارتودنتیست ها مراجعه می کنند. با همین یک کار ساده، جلوی بسیاری از مشکلات ارتودنسی و هزینه های اضافه در آینده گرفته‌شده‌است. اینجا و در این صفحه می خواهیم دقیقا به همین مساله ارتودنسی کودکان بپردازیم و موضوعاتی را مطرح کنیم که برای والدین محترم مفید باشد.

جدول خلاصه ارتودنسی کودکان (در یک نگاه)

عنوان	توضیح خلاصه
تعریف ارتودنسی کودکان	درمان تشخیص و اصلاح مشکلات دندانی و فکی در سنین ۶ تا ۱۲ سالگی. هدف اصلی هدایت رشد فک و جلوگیری از مشکلات شدیدتر در آینده است.
بهترین سن برای اولین ویزیت	۷ سالگی (دندان‌های شیری و دائمی همزمان در دهان هستند، زمان ایده‌آل برای تشخیص زودهنگام)
مهمترین مشکلات در کودکان	جلو یا عقب بودن فک کراس بایت شلوغی دندان فاصله بین دندان‌ها مکیدن انگشت تنفس دهانی عدم تقارن صورت
مزایای شروع زودهنگام	هدایت بهتر رشد فک پیشگیری از درمان‌های تهاجمی در بزرگسالی جلوگیری از کشیدن دندان کاهش زمان درمان در نوجوانی بهبود گفتار و تنفس افزایش اعتماد به نفس کودک
مدت زمان درمان	دو مرحله: مرحله اول (۷ تا ۱۰ سالگی) برای هدایت رشد فک و اصلاح عادات. مرحله دوم (پس از رویش دندان‌های دائمی) برای ردیف کردن کامل دندان‌ها.
انواع درمان	ارتودنسی پیشگیری (اصلاح عادات) ارتودنسی عملکردی (پلاک‌های رشد فک) ارتودنسی ثابت (براکت) ارتودنسی متحرک (پلاک ساده)
هزینه	معمولاً کمتر از بزرگسالان (به دلیل انعطاف بیشتر فک در سنین رشد) به عواملی مانند نوع و شدت مشکل، روش درمان، طول دوره، تخصص پزشک و موقعیت جغرافیایی بستگی دارد.

منظور از ارتودنسی کودکان چیست؟

به ارتودنسی کودکان گاهی ارتودنسی پیشگیرانه یا ارتودنسی فاز اول هم گفته می شو. این درمان در واقع تخصص جدیدی در دندانپزشکی یا رشته ارتودنسی نیست؛ بلکه صرفاً درمانی هست که برای کودکان صورت می گیرد و مقداری با درمان بزرگسالان متفاوت است. اینجا ما به بررسی، تشخیص و درمان مشکلات دندانی و فکی در سنین پایین (معمولاً بین ۶ تا ۱۲ سالگی) می پردازیم. هدف اصلی مان از درمان در این سنین، شناسایی مشکلات احتمالی و پیشگیری از بدتر شدن آن ها در آینده است.

هدف اصلی در ارتودنسی در سنین پایین، فقط مرتب کردن دندان ها نیست …

خیلی‌ ها فکر می‌ کنند ارتودنسی در سنین پایین فقط برای مرتب کردن دندان‌ هاست، اما ماجرا عمیق تر از این حرف‌هاست. هدف اصلی، هدایت رشد فک‌ ها و ایجاد فضای کافی برای رویش دندان‌های دائمی است.

با این کار، دو اتفاق خوب می‌افتد:

• اول اینکه از ناهنجاری‌های شدید در آینده جلوگیری می‌شود،
• و دوم اینکه نیاز به درمان‌های پیچیده و طولانی در نوجوانی یا بزرگسالی کم می‌شود.

پس ارتودنسی زودهنگام در واقع پایه‌ریزی یک لبخند سالم و فکِ خوش‌فرم برای سال‌ های آینده کودک است 😍

از چه سنی باید به متخصص ارتودنسی کودکان مراجعه کرد؟

انجمن های معتبر دندانپزشکی، مانند انجمن ارتودنتیست های آمریکا (American Association of Orthodontists)، توصیه می کنند که اولین ویزیت ارتودنسی کودکان در سن ۷ سالگی انجام شود. در واقع بهترین سن برای ارتودنسی کودکان (نه شروع درمان، بلکه اولین مراجعه) همین سن 7 سالگی است.

در این سن، دندان های شیری و دائمی به صورت همزمان در دهان کودک وجود دارند. دقیقا همین همزمانی حضور دندان های شیری و دائمی زمان ایده آلی را برای ارتودنتیست فراهم می کند تا بسیاری از ناهنجاری های فکی و دندانی را در مراحل اولیه رشد شناسایی کند. در واقع تشخیص زودهنگام به متخصص اجازه می دهد تا در صورت لزوم، با کمترین دخالت، به رشد صحیح فک ها کمک کرده و از بروز مشکلات جدی تر در آینده پیشگیری نماید.

👋 بیشتر بخوانید: مال اکلوژن چیست؟ (توضیح ساده و جامع این مفهوم)

مهم ترین مشکلات ارتودنسی در کودکان چه هستند؟

• جلو بودن یا عقب بودن فک بالا یا پایین
• کراس بایت (تلاقی نامناسب دندان ها)
• شلوغی دندان ها
• فاصله های غیرطبیعی بین دندان ها
• عادت هایی مانند مکیدن انگشت، فشار زبان یا تنفس دهانی
• عدم تقارن صورت یا انحراف فک

مزایای آغاز زودهنگام ارتودنسی کودکان چیست؟

طریقه ارتودنسی کودکان با هر روشی که متخصص صلاح بداند، فواید بسیار زیادی برای سلامت دهان و دندان و همچنین برای رشد کلی کودک دارد. این رویکرد پیشگیرانه می تواند مسیر رشد دندان ها و فک را به شکلی مثبت و مؤثر تغییر دهد و نتایج بلندمدتی را به همراه داشته باشد:

هدایت بهتر رشد فک و صورت

در سنین کودکی، استخوان های فک هنوز در حال رشد و شکل گیری هستند و انعطاف پذیری بالایی دارند. آغاز زودهنگام ارتودنسی کودکان این امکان را به ارتودنتیست می دهد تا با استفاده از ابزارهای مناسب، رشد فک ها را به سمت موقعیت صحیح و ایده آل هدایت کند. این کار به دستیابی به توازن و هماهنگی بهتر در ویژگی های صورت کودک کمک می کند و برای سلامت در آینده مفید است.

پیشگیری از نیاز به درمان های تهاجمی در بزرگسالی

بسیاری از ناهنجاری های دندانی و فکی که در بزرگسالی نیاز به درمان های پیچیده، زمان بر و حتی تهاجمی (مانند جراحی فک) دارند، می توانند در سنین پایین تر با روش های ساده تر و کمتر تهاجمی اصلاح شوند.

با تشخیص و حل این مشکلات در کودکی، نیاز به اقدامات درمانی گسترده در دوران نوجوانی یا بزرگسالی به شکل قابل توجهی کاهش می یابد و بیمار از مواجهه با فرآیندهای درمانی دشوارتر بی نیاز می شود.

جلوگیری از کشیدن دندان در آینده

یکی از چالش های رایج در ارتودنسی، کمبود فضای کافی برای رویش صحیح دندان های دائمی است که گاهی اوقات به کشیدن دندان های سالم برای ایجاد فضا منجر می شود. ارتودنسی کودکان با ایجاد فضای مناسب در فک و هدایت دندان ها، می تواند از این نیاز جلوگیری کند و به دندان های دائمی فرصت رویش طبیعی و صحیح را بدهد.

کاهش زمان درمان در نوجوانی

حتی اگر کودک پس از ارتودنسی زودهنگام به فاز دوم درمان در نوجوانی نیاز پیدا کند، چون بخش عمده ای از مشکلات اصلی در کودکی حل می شود، فاز دوم بسیار کوتاه تر و ساده تر خواهد بود. این مزیت به معنای صرف زمان کمتر با براکت ها یا الاینرهای ارتودنسی نامرئی در سال های نوجوانی است.

بهبود عملکرد گفتاری و تنفسی

 ناهنجاری های شدید فکی و دندانی می توانند بر نحوه قرارگیری زبان، تولید صداها و حتی الگوی تنفسی کودک تأثیر بگذارند. اصلاح این مشکلات در سنین پایین می تواند به بهبود وضوح گفتار و تسهیل تنفس صحیح از طریق بینی کمک کند که هر دو برای سلامت عمومی و رشد کودک حیاتی هستند.

افزایش اعتمادبه نفس کودک در دوران رشد (از مهم ترین مزایای ارتودنسی کودکان)

داشتن دندان های نامرتب، فک های ناهماهنگ یا سایر مشکلات ظاهری می تواند بر اعتمادبه نفس کودکان تأثیر منفی بگذارد و حتی باعث گوشه گیری آن ها شود. با اصلاح این مسائل در سنین پایین، کودکان می توانند دوران رشد خود را با لبخندی زیبا، راحت تر و با اعتمادبه نفس بیشتری تجربه کنند و در محیط های اجتماعی فعال تر باشند.

مدت زمان درمان ارتودنسی در کودکان چقدر است؟

مدت زمان کلی درمان ارتودنسی کودکان، به طور مستقیم به نوع مشکل دندانی یا فکی و همچنین شدت آن بستگی دارد. با این حال، در بسیاری از موارد، این درمان به صورت دو مرحله ای انجام می شود تا بهترین نتیجه ممکن حاصل گردد:

مرحله اول (مداخله اولیه)

این مرحله معمولاً در سنین ۷ تا ۱۰ سالگی آغاز می شود. هدف اصلی در این فاز، هدایت صحیح رشد فک ها و یا اصلاح عادات غلطی است که می توانند بر رشد فک و دندان ها تأثیر منفی بگذارند (مانند مکیدن انگشت شست).

در این مرحله، اغلب از ابزارهای ارتودنسی متحرک یا ثابت ساده تر برای ایجاد فضای کافی و آماده سازی فک ها برای رویش دندان های دائمی استفاده می شود. این فاز به پیشگیری از مشکلات جدی تر در آینده کمک بسیار زیادی می کند.

مرحله دوم

این فاز از درمان ارتودنسی کودکان، معمولاً پس از رویش کامل تمامی دندان های دائمی آغاز می گردد. هدف این مرحله، ردیف کردن کامل و دقیق دندان ها و ایجاد یک بایت (نحوه قرارگیری دندان های بالا و پایین روی یکدیگر) ایده آل و زیبا است. در این فاز ممکن است از براکت های ثابت یا الاینرهای شفاف استفاده شود.

به طور کلی و خلاصه این رویکرد دو مرحله ای به ارتودنتیست اجازه می دهد تا از پتانسیل رشد کودک به بهترین شکل استفاده کند و در نهایت به نتایجی پایدار و مطلوب دست یابد.

👋 بیشتر بخوانید: مدت زمان ارتودنسی به صورت حدودی چقدر است؟

رایج ترین درمان های ارتودنسی کودکان چه هستند؟

با توجه به چیزهایی که در بخش قبل صحبتش شد، ما از روش های درمانی زیر در دو مرحله ارتودنسی کودکان استفاده می کنیم:

نوع درمان	توضیحات
ارتودنسی پیشگیری	مداخله در عادات نادرست (مثل مکیدن انگشت) یا هدایت رشد فک
ارتودنسی عملکردی	استفاده از پلاک ها برای تأثیر بر رشد فک در سنین رشد
ارتودنسی ثابت	نصب براکت ها بر روی دندان های دائمی در سنین بالاتر
ارتودنسی متحرک	پلاک های ساده برای اصلاح خفیف در تراز دندان ها یا کنترل رشد فک

هزینه ارتودنسی کودکان چقدر است؟

راستش را بخواهید هزینه ارتودنسی کودکان مبلغ ثابتی نیست. کاری به وضعیت اقتصادی و نوسانات ارزی هم نداریم بیشتر منظورمان این است که برای هر کودک، هزینه درمان متفاوت است. یعنی هزینه درمان تابع یک سری عوامل است. مشخصا منظورمان این موارد هست:

• نوع و شدت ناهنجاری
• روش درمانی مورد استفاده
• طول دوره درمان
• تخصص و تجربه ارتودنتیست
• موقعیت جغرافیایی کلینیک
• خدمات جانبی

به طور کلی، هزینه ارتودنسی کودکان معمولاً کمتر از بزرگسالان است زیرا فک در سنین رشد انعطاف پذیری بیشتری دارد. بسیاری از کلینیک ها نیز امکان پرداخت اقساطی را فراهم می کنند. برای دریافت یک برآورد دقیق، مراجعه حضوری به متخصص ارتودنسی کودکان برای معاینه و مشاوره بهترین راه است.

بیشتر بخوانید: ارتودنسی نامرئی کودکان

با شروع زودهنگام ارتودنسی، اصالت لبخند فرزندانتان را حفظ کنید ….

ارتودنسی در دوران کودکی، گامی هوشمندانه برای تضمین سلامت و زیبایی آینده است. با تشخیص به موقع، نه تنها از مشکلات پیچیده و پرهزینه در آینده جلوگیری می شود، بلکه کودک فرصت دارد با لبخندی متناسب و چهره ای هماهنگ رشد کند. مراجعه زودهنگام به متخصص ارتودنسی، سرمایه گذاری است که هم زیبایی و هم عملکرد دهان و دندان را برای سال ها تضمین خواهد کرد.

اگر مایل هستید تا درمان ارتودنسی کودکان خود را شروع کنید، همین الان می توانید با ما در کلینیک های دکتر درویش پور تماس بگیرید. دکتر در شمال، مرکز و غرب تهران 3 مطب فعال دارند و بهترین طرح درمان را برای دلبند شما در نظر خواهند گرفت.

پرسش های رایج والدین در خصوص ارتودنسی در سنین پایین